6-daagse opleiding tot Beleidsbemiddelaar

Ben je actief in het publieke domein en oplossingsgericht? Ga je problemen niet uit de weg maar zie je die als een uitdaging? Ben je een aanpakker die stevig in haar of zijn schoenen staat? Wil je een conflict, hoe complex ook, niet een mooi plan laten ondermijnen? Verbeter de wereld en begin bij jezelf… met een opleiding tot beleidsbemiddelaar.

In de zesdaagse opleiding Beleidsbemiddeling leer je complexe beleidskwesties met tegengestelde belangen op te lossen met behulp van bemiddelingstechnieken. In deze unieke opleiding reiken ervaren beleidsbemiddelaars effectieve vaardigheden aan die je direct kunt gebruiken in je werk als overheidsprofessional of zelfstandig bemiddelaar. Of het nu in het kader van de nieuwe Omgevingswet is, in het sociaal domein of op een ander beleidsterrein: een beleidsbemiddelaar brengt bestuurders en burgers, belangengroepen en bedrijven bij elkaar!

“De opleiding was nuttig, leerzaam en leuk! Het enthousiasme van de trainers werkt aanstekelijk…”
– cursist

Hoe werkt dat, beleidsbemiddeling?

Een groot aantal burgers protesteert tegen de komst van een windmolenpark; er is een conflict ontstaan tussen maatschappelijke organisaties over een ingrijpende wijziging in subsidiebeleid; een bedrijvensector dreigt met een juridische procedure over een nieuw vergunningenstelsel… Allemaal voorbeelden van taaie conflicten, die we in de praktijk ook wel wicked problems noemen.

Beleidsbemiddeling richt zich helemaal op wicked problems, maatschappelijke conflicten en vastgelopen beleidskwesties. Concreet gaat het bij beleidsbemiddeling om het vlot trekken van complexe situaties waar altijd een of meerdere overheden bij betrokken zijn. Complex betekent hier dat er allerlei verschillende factoren van invloed zijn, wat het probleem enorm ingewikkeld maakt. Er is misschien een grote groep stakeholders bij betrokken – vaak een mix van overheden, ondernemers en burgers – met elk een eigen achterban. Er kan onenigheid zijn over wat het probleem precies is of over wie er verantwoordelijk zijn. Of er ontstaat een felle discussie over de effecten van een (beleids)maatregel.

Beleidsbemiddeling heeft vooral zin wanneer de botsende partijen van elkaar afhankelijk zijn om de problemen op te lossen. Als ze maar toekomstgericht willen denken, verdere escalatie willen voorkomen en er samen écht uit willen komen. Meestal zijn dit trajecten van drie maanden tot een jaar, waarbij de beleidsbemiddelaar een actieve rol vervult: een pro met verstand van de inhoud, die wordt ingezet als onafhankelijk voorzitter, procesbegeleider of facilitator.

Als er sprake is van machtsverschillen, zoals bij conflicten met de overheid, is een beleidsbemiddelaar vaak een succesvolle hulp gebleken. De overheid heeft formeel de macht om beslissingen te nemen en daarom is het echt heel belangrijk om meteen duidelijke bestuurlijke kaders te stellen. Daarnaast verdient communicatie naar buiten toe speciale aandacht, omdat iedere partij een hele achterban kan hebben die je mee moet krijgen. En vergeet ook de media en de politiek niet, die kijken altijd mee!

Beleidsbemiddeling kent in grote lijnen zes fasen:
1. conflictanalyse
2. een gezamenlijk proces starten
3. het conflict in kaart brengen
4. brainstormen over oplossingen
5. onderhandelen en besluitvorming
6. een overeenkomst sluiten

Door een transparant – dus ‘open en eerlijk’ – proces met de stakeholders stapsgewijs te doorlopen en beproefde bemiddelingstechnieken toe te passen, doorbreekt de beleidsbemiddelaar de impasse. En zo, door meerwaarde te creëren en creatieve oplossingen te vinden, wordt elk wicked problem opgelost!

Voor wie is deze opleiding bedoeld?

Als je bestuurder, beleidsmedewerker of mediator bent, zou je na het volgen van deze cursus de rol van beleidsbemiddelaar kunnen vervullen. Veel mediators zijn gespecialiseerd in een bepaald vakgebied; de opleiding beleidsbemiddeling is ook zo’n specialisatie.



“Ik wilde mij alle fasen van beleidsbemiddeling eigen maken. Dat is gelukt en ik heb op dat vlak zelfvertrouwen gekregen.”
– cursist

Wat is concreet het resultaat van de cursus?
In deze unieke, zesdaagse opleiding leer je als cursist alles wat je nodig hebt om zelf als beleidsbemiddelaar aan de slag te gaan. Je krijgt een praktisch werkmodel en concrete vaardigheden voor beleidsbemiddeling aangereikt. Je gaat intensief oefenen in deze vaardigheden en op zoek naar je eigen unieke stijl.

Na deze opleiding ben je in staat een complexe casus te analyseren en de zes fasen van beleidsbemiddeling te hanteren in de aanpak ervan. Je krijgt theoretische kennis aangereikt en doet ervaring op door praktijksimulaties, waarbij je de vaardigheden van een geoefende beleidsbemiddelaar toepast.

“De opleiding biedt een mooie mix van doen en luisteren. Als deelnemer was ik constant bezig en betrokken.” – cursist

Programma

Het gaat om een zesdaagse opleiding, drie blokken van twee aaneengesloten dagen. Het programma van de opleiding ziet er als volgt uit:

Blok 1
Tijdens deze twee dagen worden de betekenis en de werkwijze uitgebreid theoretisch behandeld. De trainers zijn ervaren beleidsbemiddelaars en koppelen de theorie aan hun eigen praktijkervaringen. Hiertoe brengen zij ook hun eigen casussen in. Ervaringen van de cursisten worden meegenomen en de individuele leerdoelen worden vastgelegd. 

Tijdens deze eerste twee dagen wordt de rol van de overheid besproken. De zes fasen van beleidsbemiddeling worden behandeld en de eerste drie fasen worden verder uitgediept. Deze drie fasen worden middels rollenspelen geoefend.



Fase 1: Conflictanalyse

De principes van het procesontwerp worden behandeld. De bemiddelaar moet altijd eerst zelf een analyse maken vóórdat hij de partijen tegemoet treedt. Dit doet hij onder andere door afzonderlijk met iedere partij een vraaggesprek te voeren.
 Rollenspel fase 1.

Fase 2: Een gezamenlijk proces starten
Het draait in deze fase om twee zaken: (1) Het betrekken van alle partijen in een gezamenlijk proces
(2) Het opstellen van spelregels en het maken van het procesontwerp en het vaststellen van de bestuurlijke kaders. Rollenspel fase 2

Fase 3: Het conflict in kaart brengen
Iedere partij spreekt zijn visie van het probleem uit en de belangen worden genoteerd met aandacht voor rechtspositie en machtsverhoudingen. In deze fase worden ook eventuele technische vragen geformuleerd. 
Rollenspel fase 3
.

Daarnaast wordt in het eerste blok ook aandacht geschonken aan visualisatie-technieken die de beleidsbemiddelaar kan gebruiken tijdens het proces.

Blok 2
Deze twee dagen starten wij met een terugblik op de eerste drie fasen, aan de hand van casuïstiek en vragen van de cursisten. Daarna worden fase vier, vijf en zes van beleidsbemiddeling verder uitgediept en middels rollenspelen beoefend. De casussen van cursisten worden behandeld.

Fase 4: Brainstormen over oplossingen
Als alle belangen en aspecten in beeld zijn en de technische vragen beantwoord zijn, komt de overgang naar de onderhandelingsfase. Voordat het echte onderhandelen kan beginnen moeten er eerst zoveel mogelijk oplossingen worden gegenereerd. In deze fase gaat het om het verkennen van mogelijke oplossingen zonder dat wordt gekeken naar de haalbaarheid en de wenselijkheid. 
Rollenspel fase 4.

Fase 5: Onderhandelen en de besluitvorming
Welke onderhandelingsstijlen zijn er en wat is je eigen voorkeursstijl?
 Om zich te kunnen committeren aan een oplossing moeten de partijen afspraken met elkaar maken en onderhandelen over de voorwaarden van hun nieuwe samenwerking. Om samen een besluit te nemen moeten ze eerst consensus vinden. Rollenspel fase 5.

Fase 6: Besluiten nemen en een overeenkomst sluiten
Uitleg over interactieve besluitvorming, het opstellen van een overeenkomst, bijvoorbeeld in de vorm van een bestuurlijk advies, een convenant of een publiek-private samenwerking. Alle besluiten worden samen genomen. Communicatie en monitoring zijn belangrijke onderwerpen in deze fase. Rollenspel fase 6

.

Blok 3
Deze laatste twee dagen starten wij met een terugblik op blokken 1 en 2 en besteden we aandacht aan de mediationstijlen bij beleidsbemiddeling. Ook zal er een verdiepingsslag gemaakt worden aan de hand van vragen van de cursisten.

Verder zullen wij door middel van rollenspelen beleidsbemiddelingen verder oefenen, zodat de cursisten alle bemiddelingstechnieken kunnen uitproberen en ervaren.

Praktische info

Cursusprijs
De opleiding kost €2.995,00 (vrij van BTW), inclusief cursusmateriaal, accommodatie en lunches.
Eventuele overnachtingen en diners zijn niet bij de prijs inbegrepen.
Het materiaal bestaat onder meer uit het boek ‘Beleidsbemiddeling – een praktische oplossing voor maatschappelijke conflicten’ van Aik Kramer, plus een uitgebreide cursusmap met voorbeelddocumenten en overig ondersteunend materiaal.

Data en locatie Voorjaarstraining 2019:
Blok 1: dinsdag en woensdag 12 en 13 maart
Blok 2: dinsdag en woensdag 16 en 17 april
Blok 3: dinsdag en woensdag 14 en 15 mei

Locatie wordt later bekend gemaakt, deze is namelijk afhankelijk van de woonplaatsen van de cursisten en wij streven dan naar een centrale locatie.

Diploma of bewijs van deelname

Na afloop van de opleiding krijgen alle deelnemers een bewijs van deelname.

Studietijd
Omdat iedere cursist met persoonlijke kennis en ervaring aan de opleiding begint, is het moeilijk aan te geven wat de studiebelasting is. De ervaring leert dat je tijdens de drie maanden van de opleiding wel 15 tot 30 uur nodig zult hebben om goed voorbereid op de cursusdagen te verschijnen.

Helpdesk

Al onze cursisten krijgen na afloop de mogelijkheid om zich gedurende een jaar aan te sluiten bij het Netwerk Beleidsbemiddeling. Dat geeft je toegang tot onze helpdesk en verdiepingsworkshops.
Tijdens de opleiding wordt hierover informatie gegeven.

PE punten

MfN geregistreerde mediators ontvangen 36 PE punten.
Daarnaast is deze training erkend in het kader van het Reglement permanente opleiding (PE/CPD) van het internationale ADR-register. In dat kader levert de training 36 PE/CPD punten op.

Trainers
Aik Kramer
Frans Spekreijse
Nicole van Gelderen
Hans Bekkers

Meer informatie
Via het secretariaat: Annelies Thomas,
 info@beleidsbemiddeling.nl, telefoon: 06 – 53 94 20 31.
Zij regelt op verzoek een telefonisch overleg met één van de trainers.